Fi'ilin be (am/is/are)

Be Verb (am/is/are)

Beginner📘 Tushen Nahawu

Fi'ilin be shi ne fi'ili mafi muhimmanci a Turanci. A Hausa, muna cewa 'ni ne', 'shi ne', 'ita ce' — wannan shi ne ma'anar am/is/are. A Turanci, am/is/are suna zuwa ne kai tsaye bayan batun jimla (subject). Fi'ilin be yana nuna wane ne mutum, yaya yake, ko ina yake.

Yadda ake amfani da am/is/are

am — ana amfani da shi tare da 'I' kawai. is — ana amfani da shi tare da He/She/It (shi/ita/shi). are — ana amfani da shi tare da You/We/They (kai/mu/su). Canjin fi'ilin be gwargwadon batun jimla ana kiransa 'conjugation'.

S + am/is/are + C

I am a student.

Ni ɗalibi ne.

IS (batun jimla)
amV (fi'ili)
a studentC (cikawa)

She is happy.

Ita tana farin ciki.

SheS (batun jimla)
isV (fi'ili)
happyC (cikawa)

They are friends.

Su abokai ne.

You are kind.

Kai mai kirki ne.

He is a doctor.

Shi likita ne.

HeS (batun jimla)
isV (fi'ili)
a doctorC (cikawa)

We are classmates.

Mu abokan aji ne.

It is a beautiful day.

Yau rana ce mai kyau.

My parents are teachers.

Iyayena malamai ne.

Batun jimla (Subject)Fi'ilin beMisali
IamI am tall.
He / She / ItisHe is a boy.
You / We / TheyareWe are happy.

'I' kullum tare da 'am' kawai! Ba za ka ce 'He am' ko 'They am' ba!

Fi'ilin be + Sifa (Adjective)

Bayan fi'ilin be, za ka iya sanya sifa (adjective) don bayyana halin mutum ko abu. Misali — mai farin ciki, gajiyayye, babba, ƙarami. A Hausa, za ka ce 'ina jin yunwa' amma a Turanci dole ne ka sa am/is/are.

S + am/is/are + Adjective

I am hungry.

Ina jin yunwa.

IS (batun jimla)
amV (fi'ili)
hungryAdj (sifa)

The movie is interesting.

Fim ɗin yana da ban sha'awa.

My bag is heavy.

Jakata ta tana da nauyi.

The children are sleepy.

Yaran suna jin barci.

The childrenS (batun jimla)
areV (fi'ili)
sleepyAdj (sifa)

He is tall and strong.

Shi dogo ne kuma mai ƙarfi.

The flowers are beautiful.

Furannin suna da kyau.

This book is easy.

Wannan littafi mai sauƙi ne.

We are very excited.

Muna farin ciki ƙwarai.

Batun jimlaFi'ilin beAdjectiveMa'ana
Iamtiredgajiyayye
Heissmartmai wayo
Sheisbeautifulmai kyau
Itisbigbabba
Wearereadya shirye
Theyarebusymasu aiki

Ba za ka ce 'I happy' ba. Dole ne ka ce 'I am happy' — kullum ka sa fi'ilin be!

Fi'ilin be don nuna wuri

Fi'ilin be yana nuna inda mutum ko abu yake. Ana amfani da at (a wuri), in (a ciki), on (a kan) tare da fi'ilin be.

S + am/is/are + Wuri (at/in/on ...)

I am at home.

Ina gida.

IS (batun jimla)
amV (fi'ili)
at homeWuri

The cat is on the table.

Kyanwa tana kan tebur.

We are in the park.

Muna cikin lambun shakatawa.

The books are on the shelf.

Littattafai suna kan shela.

The booksS (batun jimla)
areV (fi'ili)
on the shelfWuri

She is in the kitchen.

Ita tana cikin madafa.

My school is near the market.

Makaranta ta tana kusa da kasuwa.

The dog is under the bed.

Kare yana ƙarƙashin gado.

They are at the mosque.

Suna masallaci.

PrepositionMa'anaMisali
ata wuriat home, at school
ina cikiin the room, in the box
ona kanon the desk, on the wall
undera ƙarƙashiunder the table, under the tree
nearkusa danear the door, near the market

at = a wuri ɗaya (at school), in = a ciki (in the room), on = a saman (on the table) — ka tuna haka!

Gajeriyar siffar fi'ilin be (Contractions)

A magana ta yau da kullum, ana rage fi'ilin be. I am → I'm, He is → He's, They are → They're. A magana da abokai muna amfani da gajeriyar siffa, amma a rubutu na hukuma muna amfani da cikakkiyar siffa.

I'm a student.

Ni ɗalibi ne.

He's my brother.

Shi ɗan'uwana ne.

She's from Kano.

Ita daga Kano ce.

It's a beautiful flower.

Fure ne mai kyau.

It'sS+V (It is)
a beautiful flowerC (cikawa)

We're ready.

Muna a shirye.

You're very smart.

Kai mai wayo ne ƙwarai.

They're in the same class.

Suna cikin aji ɗaya.

Cikakkiyar siffaGajeriyar siffaFurucin
I amI'm/aɪm/
He isHe's/hiːz/
She isShe's/ʃiːz/
It isIt's/ɪts/
You areYou're/jʊər/
We areWe're/wɪər/
They areThey're/ðeər/

It's (gajeriyar It is) da Its (na shi/ta) sun bambanta! 'It's a dog' = kare ne. 'Its name' = sunansa.

Fi'ilin be don nuna sana'a da asali

Za ka iya amfani da fi'ilin be don faɗin sana'ar mutum, ƙasarsa, shekarunsa, da sauransu. Wannan ita ce hanyar da aka fi amfani da ita da fi'ilin be.

S + am/is/are + Suna (Noun)

I am a football player.

Ni ɗan wasan ƙwallon ƙafa ne.

IS (batun jimla)
amV (fi'ili)
a football playerC (cikawa)

She is a nurse.

Ita ma'aikaciyar jinya ce.

He is Nigerian.

Shi Ba'amurke ne na Najeriya.

We are from Kano.

Mu daga Kano muke.

WeS (batun jimla)
areV (fi'ili)
from KanoC (cikawa)

My father is a trader.

Babana ɗan kasuwa ne.

They are primary school students.

Su ɗalibai ne na firamare.

I am twelve years old.

Ina da shekara goma sha biyu.

Nau'iMisaliHausa
Sana'aHe is a teacher.Shi malami ne
ƘasaShe is Hausa.Ita Bahaushe ce
ShekaruI am ten years old.Ina da shekara goma
AsaliWe are from Abuja.Mu daga Abuja muke
DangiShe is my sister.Ita 'yar'uwata ce

Fi'ilin be tare da This/That/These/Those

This (wannan), That (wancan), These (waɗannan), Those (waɗancan) — ana amfani da su tare da fi'ilin be don nuna abu. This/That + is, These/Those + are.

This/That + is + C | These/Those + are + C

This is my book.

Wannan littafina ne.

ThisS (batun jimla)
isV (fi'ili)
my bookC (cikawa)

That is a hospital.

Wancan asibiti ne.

These are my pencils.

Waɗannan fensirori na ne.

TheseS (batun jimla)
areV (fi'ili)
my pencilsC (cikawa)

Those are her shoes.

Waɗancan takalman ta ne.

This is delicious!

Wannan yana da daɗi!

That is a very old building.

Wancan gini ne mai tsufa ƙwarai.

These are fresh vegetables.

Waɗannan kayan lambu ne sababbi.

Kalmar nuniFi'ilin beKusa/NesaAdadi
ThisisKusaƊaya
ThatisNesaƊaya
TheseareKusaFiye da ɗaya
ThoseareNesaFiye da ɗaya

This/That tare da 'is', These/Those tare da 'are' — ba za ka ce 'This are' ko 'These is' ba!

Bambancin Hausa da Turanci

  • A Hausa, 'ne/ce' suna zuwa a ƙarshen jimla ('Ni ɗalibi ne'). A Turanci, am/is/are suna zuwa kai tsaye bayan batun jimla ('I am a student').
  • Hausa: Ni ɗalibi ne (SOV) → Turanci: I am a student (SVC) — tsarin kalmomi ya bambanta.
  • A Hausa, 'ne/ce' ba su canja ba ko da batun jimla ya canja. Amma a Turanci, am/is/are suna canja gwargwadon batun jimla.
  • A Turanci, ba za ka bar fi'ilin be ba — 'I happy' kuskure ne, dole ne ka ce 'I am happy'.
  • A Hausa za ka ce 'wannan littafi' ba tare da fi'ili ba, amma a Turanci dole ne ka ce 'This is a book'.
  • A Turanci, ana sa a/an kafin suna ɗaya da ake iya ƙidayawa (a student, an apple). Babu irin wannan a Hausa.

Common Mistakes

I is a student.

I am a student.

'I' kullum tare da 'am', ba 'is' ba.

You is kind.

You are kind.

'You' kullum tare da 'are', ko mutum ɗaya ne ko da yawa.

They is happy.

They are happy.

They jam'i ne, don haka 'are' ake amfani da shi. 'is' na he/she/it ne kawai.

Try it in conversation

A

Hi! Are you in Class 3?

Sannu! Kana cikin aji na 3?

B

Yes, I am. Are you new here?

Eh, haka ne. Kai sabon ɗalibi ne a nan?

A

Yes! I'm from Kano. My name is Musa.

Eh! Ni daga Kano nake. Sunana Musa.

B

Nice to meet you! I'm Amina.

Na ji daɗin saduwa da kai! Ni Amina ce.

Fill in the blanks

He ___ my friend.

I ___ ten years old.

They ___ in the classroom.

You ___ a good singer.

This ___ not my pencil.

___ your mother a teacher?

These ___ my toys.

My friends and I ___ excited about the trip.

Quiz

"She ___ a doctor." — Me za ka sa a sarari?

"We ___ students." — Zaɓi fi'ilin be da ya dace.

"I ___ happy today." — Amsar da ta dace ita ce?

"This ___ my pen." — Me za ka sa?

"My parents ___ kind." — Amsar da ta dace ita ce?

"Those ___ her cats." — Me za ka sa?

Related Topics

Leolin mascot

Practice speaking English in the app

Practice English conversation with AI. Download for free!

Free Download